Interview met Hans Ester

door Katrien Ruitenburg

Hans Ester is met het CLO in contact gekomen via de initiatiefnemer, Frank Dijkstra. "Frank en de andere stimulator Dirk Zwart hadden wel eens iets van mijn hand in het dagblad Trouw gelezen. Klaarblijkelijk sprak dat hen aan en bracht hen dat op de gedachte van samenwerking. Het CLO wil vanuit een levend geloof in Jezus Christus als onze verlosser op het belangrijke gebied van de literaire creativiteit stimulerend bezig zijn."

"Uiteraard was het voor mij in het begin wennen aan de als vanzelfsprekend gebezigde taal en aan de reeds bestaande contacten. Maar er heerste van stond af aan binnen het CLO een sfeer van vertrouwen en aanmoediging. De leden van het bestuur en die van de Raad van Advies hebben ieder een hoogst- persoonlijke inbreng die ik als verrijkend ervaar. Ik vind het heel bijzonder dat jonge mensen in de activiteiten van het CLO iets goeds ontdekken waar zij hun steentje aan willen bijdragen."

Wat ziet u als de belangrijkste uitdaging voor het CLO-bestuur?

"Heel graag willen we bruggen slaan van het geloof in Jezus Christus en van de traditionele taal waarin dat geloof wordt beleden naar dat deel van de mensheid dat de godsdienstige voorstellingen als irritant of irrationeel afwijst en er niet zelden zelfs totaal onverschillig tegenoverstaat. De belangrijkste uitdaging is het zodanig openen van een voor ons als gelovigen levende, vanzelfsprekende taal dat wij onze levenservaringen daarin op waarachtige wijze via gedichten of verhalen kunnen weergeven en dat degene die buiten het geloof staat daarin iets zeer wezenlijks ontwaart of herkent. Binnen het CLO zie ik mensen die daartoe in staat zijn, in toenemende mate."

Welke activiteiten kunnen we van het bestuur verwachten?

"De het meest in het oog springende activiteit van het CLO is de jaarlijkse CLO-dag en daaraan gekoppeld de presentatie van het CLK-actieboek, de vrucht van de samenwerking CLO/CLK. Minder zichtbaar is de begeleiding van ontluikend literair talent door deskundigen vanuit het bestuur of vanuit de adviesraad. Daaraan is grote behoefte, en het bestuur is bezig met plannen om die begeleiding te intensiveren. Daarnaast streeft het CLO ernaar om ten behoeve van het literatuuronderwijs naar mogelijkheden te zoeken om de kennis van de christelijke traditie te bevorderen en de waarde van een levende christelijke letterkunde onder de aandacht van leerlingen en leraren te brengen. Binnen het onderwijs bestaan hierover volop solide ideeën. Het komt erop aan de vragende en enthousiaste docenten zodanig te organiseren dat er iets waardevols en bestendigs uit deze samenwerking voortvloeit."

Is naar uw mening het klimaat voor de christelijke literatuur verbeterd?

"Ja, dat denk ik zeker. Over het geloof in Christus wordt niet meer zo schamper gesproken als tijdens de jaren zestig en zeventig van de twintigste eeuw. Als mijn oog me niet bedriegt, bestaat er bij degenen die het geloof als opgelegde last hebben ervaren nu wel een grotere mate van onverschilligheid ten opzichte van vragen van individueel-morele aard dan destijds. Het bezit aan goederen is over het algemeen enorm toegenomen, evenals de mogelijkheden tot mobiliteit en derhalve om de ethische verantwoording voor je daden uit de weg te gaan."

"Aan de andere kant bestaat er veel bestaansonzekerheid binnen onze luxe samenleving. Dit leidt naar mijn gevoel tot een afkeer van oppervlakkigheid en tot een oprecht zoeken naar waarheid. Niets is bijvoorbeeld zo misleidend en destructief als pornografie. Jongeren van nu wenden zich daarvan af, en laten zich geen knollen voor citroenen meer verkopen. Er is in de wereld meer eerlijkheid gekomen. Dat is winst, ook voor het geloof en voor de literatuur die zich binnen de aantrekkingskracht van het geloof bevindt."

Wat is uw droom?

"Mijn droom is dat de door het christelijk geloof geïnspireerde literatuur zal bijdragen aan meer eerbied voor God en zijn schepping, aan een groter ontzag voor de samenhang van al het geschapene en aan een diep respect voor datgene wat Gods geheim moet blijven. Ik zie uiteraard ook dat de schepping gebroken is en zie die breuk als deel van de samenhang, maar ik zie ook de ontroerende tekenen van Gods almacht en – hopelijk klinkt het niet te familiair – van zijn intense genoegen in het geschapene, een weldadige humor en lankmoedigheid daarbij inbegrepen."

Wat is uw favoriete christelijke roman?

"Een van de meest indrukwekkende literaire werken die ik las, is 'De Keizervis' van de Siberische schrijver Viktor Astafjev. Steeds weer ontroeren mij de gedachten van de man die in de tajga bivakkeert, een waterdruppel aan een blad bekijkt en dan over God, schuld, liefde en vergeving begint te mijmeren. Diep onder de indruk ben ik steeds weer van Fontane's roman 'Effi Briest' en vooral van de scène waarin de zieke Effi zittend op de schommel van haar kinderdagen aan de dorpsdominee vraagt of zij wel in de hemel zal komen."

Hans Ester, geboren 1946 in Utrecht, getrouwd met Reina, vader van drie kinderen. Studie Duits, Afrikaans en theologie in Amsterdam, Tuebingen en Johannesburg. Docent vergelijkende kunstwetenschap aan de universiteit van Nijmegen. Behalve voorzitter van het CLO ook voorzitter van Suid-Afrikaanse Instituut te Amsterdam.

Eerder verschenen in Onder woorden, december 2000.

Terug naar boven