Weblog augustus 2000

Chroom Digitaal Weblogarchief

door Bert van Weenen

29 augustus 2000. Bert de Jong is geen onbekende in de christelijke literatuur. Hij publiceerde een aantal verhalenbundels bij Uitgeverij Kok en is redacteur van het culturele jaarboek Katern. Voor Chroom schrijft hij al geruime tijd aforismen, onder de titel 'Apenstaartjes'. De Jong heeft, als ik afga op de tekst op Weerwater, een hekel aan luxueus opgetuigde websites. Daarom komt hij zelf met een kale, recht-toe-recht-aan thuispagina. Het uitzicht op het Weerwater bij Almere inspireerde De Jong tot de keuze van de naam van zijn internetproduct. De Weerwater-pagina bevat naast een introductie een verslag van Sail 2000 en een kort verhaal. En wie dat wil kan de maker uiteraard een e-mail sturen met tips en commentaar. Wellicht groeit De Jongs "homepage" in de toekomst nog uit tot een heuse christelijk-literaire weblog.

28 augustus 2000. Onder de titel 'De toets der bezieling - Jan Engelman (1900-1972)' organiseert het Centraal Museum in Utrecht van 9 juli tot 15 oktober een tentoonstelling over Jan Engelman. Engelman (Utrecht 7.6.1900) is vooral bekend door zijn dichtbundel 'Tuin van Eros' (1932). Als oprichter van het progressief-katholieke tijdschrift De Gemeenschap (1924) beijverde hij zich om tradities van de christelijke kunst te doorbreken. Daarnaast schreef Jan Engelman literaire kritieken voor De Nieuwe Eeuw (1926-1941) en het roomskatholieke dagblad De Tijd (1933-1957).

Veel informatie kun je op de website van het Centraal Museum niet vinden. Maar als je "jan engelman" intypt in het zoekvenster van Google, krijg je een overzicht van ruim 1800 pagina's op je scherm. Onder andere een pagina van de Koninklijke Bibliotheek met een afbeelding van 'Vera Janacopoulos' ("uw schedelveld is koeler maan") in het handschrift van Engelman zelf.

Zie verder ook het artikel door G.J. van de Wege in het Reformatorisch Dagblad over de tentoonstelling. Een bloemlezing uit Engelmans poëzie, waar Van de Wege om vraagt, is een goed idee, want er is in de boekhandel niks meer leverbaar en het aanbod bij antiquaren ook niet echt royaal te noemen.

26 augustus 2000. Adri van der Heijden, auteur van de grote romancyclus 'De Tandeloze Tijd', heeft sinds vandaag een eigen website. Op www.afth.nl presenteert hij als A.F.Th. de tweede romancyclus die hij op stapel heeft staan. 'Homo duplex' heet die en in februari 2001 verschijnt het eerste deel, 'Moeilijke voeten'.

"Movo komt..." heet de startpagina van A.F.Th.'s website, die vooral bedoeld lijkt om de nieuwsgierigheid te prikkelen. Meer dan die ene pagina staat er nog niet. Je kunt wel je e-mailadres achterlaten, zodat de uitgever je elektronisch op de hoogte kan houden van nieuwe ontwikkelingen. Beetje karig allemaal; een biografietje van de auteur had er toch best bij gekund. Ook het omslag van 'Moeilijke voeten' blijft nog even geheim.

17 augustus 2000. Ongetwijfeld een van de grootste auteurs van de vorige eeuw was Vladimir Nabokov (1899-1977). De kans om hem ooit ergens in levende lijve tegen te komen bestaat niet meer, maar naast zijn boeken is gelukkig ook zijn stem bewaard. De New York Times heeft een fraaie indexpagina over Nabokov, met verschillende links naar geluidsfragmenten van deze literaire grootmeester. Met deze tip maak ik opnieuw een uitzondering op de doelstelling van deze weblog, maar goed. Wie de RealPlayer op zijn pc heeft draaien, kan wanneer hij maar wil genieten van "Nabokov live"!

16 augustus 2000. Wie snel een indruk wil krijgen van wat er op internet allemaal aan literaire zaken te vinden is, kijke op literatuur.pagina.nl. Je vindt op deze webgids-achtige pagina links naar auteurssites, websites over schrijven, literaire e-zines, poëziesites en nog veel meer. De verzameling internetadressen is nog lang niet compleet en zal in de toekomst zeker nog wel groeien, maar als startpunt voor een literaire surftocht voldoet deze pagina prima.

16 augustus 2000. Op zoek naar christelijke literatuur op internet stuitte ik op een interview met Jan Groenleer naar aanleiding van zijn dichtbundel 'Witte kaarsen' (1998). Aan het eind van dit gesprek spreekt Groenleer zijn scepsis uit wat betreft de term "christelijke literatuur":

Al mijn uitingen moeten worden geleid door het Evangelie. In "christelijke literatuur" geloof ik niet. Als christen kun je wel literatuur maken. Het is als met het bouwen van een huis. Als een christen een huis bouwt, is dat dan een christelijk huis? Hij heeft de taak een solide pand te leveren, dat getuigt van vakmanschap.

Natuurlijk is een huis dat door een christen is gebouwd daardoor niet meteen een christelijk huis. Maar wel als er bijbelteksten op de gevel prijken en een kamertje gereserveerd is voor meditatie en gebed (cf. "een tempel is een christelijk gebouw"). Vorm, aankleding en gebruik bepalen de identiteit van woning, literatuur, politiek, noem maar op.

Als je het hebt over "christelijke literatuur", moet je twee vragen beantwoorden:

(A) Is dit literatuur, ja of nee?

(B) Is dit christelijk, ja of nee?

Dit zijn twee onafhankelijke vragen die je niet, zoals Groenleer doet, tegen elkaar kunt uitspelen. Een christelijk boek is niet per definitie "literatuur", en een literair boek van een christen is niet per definitie "christelijk" (al mag je dat laatste wel verwachten). Twee keer ja is pas goed.

Reacties: Menno van der Beek, Alfred Valstar, Michele Ondei.

10 augustus 2000. 'Uitgevers voorspellen groot succes e-boeken', zo kopt Computable Online vandaag. Nog 20 jaar en dan hebben de digitale boeken hun papieren broertjes en zusjes vervangen. Megabedrijf Microsoft doet hard mee in deze race; het introduceerde onlangs binnen het kader van Microsoft .NET de Microsoft Reader met Cleartype-technologie. Elektronisch publiceren is aantrekkelijk voor uitgevers vanwege de minimale kosten, maar: digitale informatie is natuurlijk in een oogwenk gekopieerd en wat te doen wanneer auteurs hun eigen internetbedrijfje starten? Zelf denk ik dat het met de opmars van e-boeken nog wel mee zal vallen. Tenslotte blijft een beeldscherm ergonomisch gezien ver achter bij de haarscherpe letters op papier. En niet te vergeten: een boek is ook een object dat lekker ruikt en prettig aanvoelt, in tegenstelling tot de plastic bloknootformaat pc's. Verdwijnt de boekenkast op termijn uit de huiskamer? Eerlijk gezegd verwacht ik dat niet. Wie nu boeken koopt zal dat over 20 jaar nog doen, hooguit dat de wegwerpmentaliteit van uitgevers door de digitale revolutie zal worden gesterkt. Straks wordt na een keer lezen de tekst automatisch gewist uit het geheugen van je boek-pc. Moet je weer opnieuw de hele handel "downloaden" – met betaling van een klein bedrag aan licentiekosten aan de uitgever.

4 augustus 2000. Onder de titel 'Een Hollands orakel' publiceerde Wam de Moor indertijd een fraaie en prettig te lezen studie over het oeuvre van Maarten 't Hart. Het boek ligt nu afgeprijsd bij De Slegte. Hieronder een afbeelding van het stemmige omslag, dat ontworpen is door Steven van der Gaauw.

4 augustus 2000. Onlangs verschenen: Moord van Tim Lahaye en Jerry B. Jenkins. Uit de samenvatting: "Is het doden van Satans stroman een goede daad? Zou het Gods werk ondersteunen? Piloot en christen Rayford Steele is nu een internationaal vluchteling, en worstelt met een plan om Antichrist Nicolae Carpathia om het leven te brengen." – Zou dit nu de bedoeling zijn van de christelijke literatuur, zo'n platvloerse, alles simplificerende versie van het bijbelboek Openbaringen? Ik kan het me nauwelijks voorstellen. Maar succes heeft het wel.

4 augustus 2000. De meeste internetdagboeken hebben een hoog "trash"-gehalte. Dat is te wijten aan (a) de enorme hoeveeldheid aangeboden informatie en (b) de doorgaans bijzonder banale onderwerpen. "Verwacht geen uitgebreide en feitelijke besprekingen van pagina's, dat is niet de bedoeling van een weblog, meestal is er een cynische benadering," zegt Remco Sikkema op zijn colofonpagina. Wat deze twee punten betreft heeft de Chroom Digitaal Weblog een ander karakter:

[1] Ik ga me niet in de dwangbuis van het dagelijks bijwerken stoppen, er komt alleen een update wanneer er belangrijk nieuws te melden is.

[2] Verder heeft de weblog op deze site een duidelijk afgebakend werkterrein, namelijk de moderne religieuze literatuur in Nederland. En aangezien de presentatie van dit soort literatuur op internet minimaal is, zal de omvang van Chrooms weblog voorlopig nog wel binnen acceptabele grenzen blijven.

Op de website van Het Parool kun je trouwens een aardige definitie van het begrip weblog vinden.

Zie ook Weblogs.com en het artikel 'De opmars van weblogs' in SmallZine. Ook op de site van ZDNet kun je een stukje vinden over 'What is a Weblog?'.

6 juli 2000. Gisteren voor het eerst nagedacht over een weblog voor deze site à la Peterme.com en Alt0169.com. (En natuurlijk het sterrendagboek van Captain Picard.) Zo'n weblog zou een mooie aanvulling zijn op het nieuwsgedeelte van de startpagina van Chroom.net. Hierdoor wordt die pagina een goede afspiegeling van de inhoud ("content") van de website: recensies naast columns, informatie naast opinie. Een weblog is eigenlijk een soort digitaal dagboek, waarin iemand noteert wat hij denkt en op internet – of in "real life" – allemaal meemaakt. Gezien mijn interesses zou dat bij mij neerkomen op zoiets als E. du Perrons 'Cahiers van een lezer' en in die zin is deze weblog dus een voortzetting van mijn notities over christelijke literatuur uit Chroom. Persoonlijke reacties op het literaire leven van vandaag, in mijn geval onvermijdelijk aangevuld met filosofische mijmeringen en theologische gedachtenflitsen. Een mens is wat hij eet en leest – en wat hij daarover publiceert op internet of in de krant. Ook reacties van lezers kunnen mooi in Chroom Digitaals weblog worden verwerkt. "Alles wat je mij e-mailt, kan worden gepubliceerd."